Các đại biểu trong tổ bày tỏ sự thống nhất cao với việc xây dựng và triển khai hai chương trình mục tiểu quốc gia nêu trên. Các nội dung của hai chương trình được xây dựng rất cụ thể, thiết thực hướng tới hai lĩnh trọng tâm là y tế và giáo dục nhằm tạo sự đột phá cho sự phát triển của đất nước. 

Quang cảnh phiên thảo luận tại tổ 8

Góp ý kiến vào dự thảo Nghị quyết về phê duyệt chủ chương đầu tư Chương trình mục tiêu quốc gia hiện đại hóa, nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo giai đoạn 2026-2035, đại biểu Trần Thị Vân (Đoàn Bắc Ninh) cho rằng cần tập trung vào việc chuyển đổi mạnh mẽ từ phương pháp giáo dục thụ động, nặng về truyền đạt kiến thức sang phát triển năng lực học sinh (bao gồm tư duy phản biện). Đại biểu cũng chỉ ra những bất cập trong việc thiết kế chương trình học và đề nghị tăng cường các môn kỹ năng, nghệ thuật vào chương trình chính khóa và giảm tải các thủ tục hành chính cho giáo viên để họ có thêm thời gian vào công tác chuyên môn.

ĐB Trần Thị Vân, TUV, Phó trưởng Đoàn ĐBQH tỉnh Bắc Ninh

Về nội dung của Chương trình, đại biểu cho rằng với mục tiêu đến năm 2035 có tối thiểu 30% cơ sở giáo dục có phòng học thông minh/STEM là quá chậm và thấp. Theo đại biểu như vậy sẽ khó chuyển từ phương pháp học bị động sang chủ động và từ trang bị kiến thức sang phát triển năng lực cho học sinh. Do đó, đề nghị rà soát lại mục tiêu này.

Ngoài ra, đại biểu cho rằng trong chương trình có 5 dự án thành phần nhưng cơ bản là tăng cường cơ sở vật chất. Đại biểu khuyến nghị nếu chỉ tăng cường cơ sở vật chất chưa thể làm thay đổi nền giáo dục mà điều kiện quan trọng nhất là chương trình học. Hiện nay, cơ bản tập trung trang bị kiến thức chuyên môn, việc trang bị kỹ năng mềm rất hạn chế. Do đó, đại biểu Trần Thị Vân đề nghị Bộ Giáo dục cần sớm xây dựng khung chương trình và sách giáo khoa mới để bổ sung các môn kỹ năng, năng khiếu vào chương trình chính khóa nhằm giảm gánh nặng học thêm, cần có sự đồng bộ giữa phương pháp giảng dạy mới và phương pháp kiểm tra, đánh giá năng lực đồng thời giảm tải các thủ tục hành chính cho giáo viên để họ có thêm thời gian nghiên cứu phương pháp giảng dạy.

Đồng quan điểm với đại biểu Trần Thị Vân, đại biểu Trần Văn Tuấn cho rằng cần đặc biệt quan tâm đến nâng cao năng lực và phẩm chất của người học theo tinh thần Nghị quyết số 29-NQ/TW ngày 4/11/2013 Hội nghị Trung ương 8 khóa XI về “Đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo”,  trong đó tập trung chuyển từ dạy kiến thức sang tập trung vào đạo đức và kỹ năng mềm. Đại biểu phân tích việc đào tạo các kỹ năng cho người học vô cùng quan trọng, ngoài kỹ năng cứng là kỹ năng về chuyên môn, việc đào tạo kỹ năng mềm đã được quan tâm nhưng vẫn còn khiêm tốn, thực tế hiện nay các cơ sở giáo dục chưa thực sự quan tâm đến việc giáo dục kỹ năng mềm cho học sinh. Các kỹ năng mềm mà đại biểu quan tâm và cho rằng rất quan trọng để trang bị cho người học đó là: kỹ năng sáng tạo, kỹ năng sống, kỹ năng giao tiếp, kỹ năng ứng xử, kỹ năng xử lý tình huống, kỹ năng vượt quá khủng hoàng…Tuy nhiên, trong 5 dự án thành phần của dự thảo Chương trình chưa có dự án nào đề cập đến đổi mới nội dung và phương pháp giáo dục đào tạo.

ĐB Trần Văn Tuấn, TUV, Phó trưởng Đoàn ĐBQH tỉnh Bắc Ninh

Từ những phân tích trên đại biểu đề nghị tiếp tục nghiên cứu và bổ sung thêm một dự án thành phần về đổi mới nội dung và phương pháp dạy học trọng tâm là nâng cao phẩm chất và năng lực cho học sinh và sinh viên trong đó có kỹ năng mềm.

Cùng nêu ý kiến vào dự thảo Nghị quyết về phê duyệt chủ chương đầu tư Chương trình mục tiêu quốc gia hiện đại hóa, nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo giai đoạn 2026-2035, đại biểu Trần Văn Lâm (Đoàn Bắc Ninh) cho rằng để Chương trình mục tiêu quốc gia hiện đại hóa, nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo giai đoạn 2026-2035 thực sự hiệu quả cần làm rõ hơn về nguồn kinh phí thực hiện chương trình. Cạnh đó, đại biểu đề nghị cần quan tâm và hỗ trợ khu vực tư nhân trong lĩnh vực giáo dục-đào tạo, cũng như tăng cường liên kết quốc tế để nâng cao chất lượng giáo dục vì theo đại biểu phân tích hiện nay một số lĩnh vực giáo dục lĩnh vực tư nhân đang làm rất tốt như các trường mầm non, đại học, đào tạo nghề của tư nhân do đó đại biểu cho rằng rất cần có sự liên kết giữa lĩnh vực công và lĩnh vực tư nhân. Cụ thể, đại biểu đề xuất cần có chính sách hỗ trợ về cơ sở vật chất…để tạo sự bình đẳng và gắn kết giữa lĩnh vực công và lĩnh vực tư.

Đại biểu Trần Văn Lâm (Đoàn Bắc Ninh)

Tham gia ý kiến vào dự thảo Nghị quyết phê duyệt chủ trương đầu tư Chương trình mục tiêu quốc gia về chăm sóc sức khỏe, dân số và phát triển giai đoạn 2026 - 2035, đại biểu Trần Văn Lâm đề xuất xem xét lại các mục tiêu giảm suy dinh dưỡng vì mục tiêu đưa ra tại chương trình còn khá khiêm tốn và đề nghị ngoài các vấn đề về phòng bệnh, chữa bệnh, dân số, sức khoẻ cần quan tâm và bổ sung nội dung về dinh dưỡng toàn diện cho người dân, không chỉ giới hạn ở 1000 ngày đầu đời của trẻ em tại chương trình.

Đại biểu Đào Hồng Lan, Bộ trưởng Bộ Y tế (Đoàn Bắc Ninh)

Cũng tại phiên thảo luận tổ, đại biểu Đào Hồng Lan, Bộ trưởng Bộ Y tế (Đoàn Bắc Ninh) làm rõ thêm về chủ trương đầu tư Chương trình Mục tiêu Quốc gia về chăm sóc sức khỏe, dân số và phát triển cho giai đoạn 2026-2035 tại Việt Nam, nhằm thực hiện các nghị quyết và kết luận quan trọng của Đảng và Chính phủ. Theo đại biểu, chương trình này nhấn mạnh vào việc tăng cường y tế cơ sở và y tế dự phòng thông qua năm nhóm dự án chính, bao gồm nâng cấp mạng lưới y tế cơ sở và nâng cao hiệu quả phòng bệnh. Đối với vấn đề cân đối nguồn lực tài chính, đại biểu thông tin thêm nội dung này đã được cân nhắc kỹ lưỡng và phối hợp chặt chẽ với Bộ Tài chính cùng Kiểm toán Nhà nước để đảm bảo tính khả thi; cùng với đó, chương trình cũng tập trung vào các vấn đề như dân số và phát triển, chăm sóc xã hội cho người yếu thế, và thu hút y tế tư nhân bằng cách tháo gỡ các vướng mắc, đặc biệt là về đất đai. Việc xây dựng chương trình được thực hiện khẩn trương và thận trọng, đảm bảo không trùng lặp với các dự án và chương trình mục tiêu quốc gia hiện có.

Đỗ Lan